Wat zit er in je mp3-speler?
Er zijn de laatste jaren miljoenen mp3-spelers verkocht. Vooral jonge mensen zijn gek op dit hightech hebbedingetje. Maar heb je er wel eens bij stilgestaan wat er in dit digitale dingetje zit en waardoor het zo handig is?
Elke nieuwe generatie mp3-spelers biedt meer mogelijkheden en verbeteringen, zowel wat software en ontwerp betreft, als het feit dat nieuwe modellen kleiner en lichter worden. Je kunt het geloven of niet, maar scheikunde speelt in dit proces een essentiële rol!
Nieuwe materialen die uit de chemische industrie voortkomen, zorgen ervoor dat ontwerpers en producenten de capaciteit, het uiterlijk en de draagbaarheid van digitale mp3-spelers kunnen verbeteren. Of het nu gaat om de silicium chips, het kastje eromheen, het schermpje of de batterij, zonder chemische middelen zou de mp3-speler zijn werk niet goed kunnen doen en niet de talloze functies kunnen combineren.
De ingrediënten van een mp3-speler
Mp3-spelers zijn gemaakt van polycarbonaat, dat licht van gewicht is, maar sterk genoeg om dienst te doen als kogelbestendig glas. De combinatie van deze twee eigenschappen maakt het materiaal ideaal voor mp3-spelers, die tegen schokken, vocht, kou en ultraviolet licht moeten kunnen.
Dat iets schokbestendig is, wil echter nog niet zeggen dat het ook krasbestendig is. Daarom wordt er een beschermende laag kunsthars overheen gedaan. Een voordeel van dat soort materialen is dat ze zich goed lenen voor veel verschillende kleuren – essentieel als het gaat om stijl en ontwerp!
Het lcd-scherm is nog een belangrijk deel van de mp3-speler. Schermen op basis van vloeibare kristallen (lcd’s) hebben een revolutionaire visuele communicatie, vooral wat portabiliteit betreft. Notebook-computers, mobiele telefoons, digitale horloges en navigatiesystemen voor in de auto zouden niet mogelijk zijn zonder lcd-technologie.
Het heeft echter heel lang geduurd om van de ontdekking van de vloeibare kristallen te komen bij de schat aan lcd-applicaties waarvan we tegenwoordig kunnen genieten. Vloeibare kristallen zijn in 1888 ontdekt door de Oostenrijkse botanist Friedrich Reinitzer. Toen hij cholesterolbenzoaat aan het smelten was, ontdekte hij dat dat eerst een wolkachtige vloeistof werd, en daarna helder werd naarmate de temperatuur steeg. Tijdens het afkoelproces werd de vloeistof eerst blauw en daarna kristalliseerde het.
Verrassend genoeg ontdekte niemand enig technisch gebruik voor vloeibare kristallen tot 1968, toen het eerste experimentele lcd-scherm werd gemaakt. Sindsdien is de technologie significant verbeterd, en dat zal ook zo doorgaan.
Chemie maakt nieuwe technologische oplossingen mogelijk
Batterijen zijn een essentiële krachtbron voor draagbare mp3-spelers. Er bestaan allerlei soorten batterijen, die allemaal chemische stoffen gebruiken, maar de lithiumbatterij is de populairste voor digitale afspeelapparatuur. Ontwerpers kunnen de batterij vormen alsof het boetseerklei is, wat in het bijzonder een voordeel is voor iets wat in je zak moet passen. En bovendien, ze zijn oplaadbaar.
Geheugen is een essentieel element voor spelers die je in je hand kunt houden en die honderden muziek- en videobestanden moeten kunnen bevatten. In plaats van een harddisk gebruiken digitale muziekspelers ‘solid-state flash memory’. Dankzij de scheikunde kunnen flashmemorychips een enorme hoeveelheid informatie bevatten, terwijl ze toch heel erg klein zijn – zelfs nog kleiner dan een punaise! Ook wordt de informatie er beter door beschermd: anders dan een harddisk zitten er geen bewegende delen in, waardoor ze beter bestand zijn tegen beschadiging.
De informatie- en entertainmenttechnologieën van tegenwoordig zouden eenvoudigweg niet mogelijk zijn zonder scheikunde. Wil je dat je volgende draagbare apparaat nog kleiner, lichter, krachtiger en betrouwbaarder is? Natuurwetenschappers en ontwerpers gaan door met hand in hand werken om ons in de toekomst nieuwe oplossingen te kunnen bieden!
